CAPS-5

De Clinician-administered PTSD Scale for DSM-5 Nederlandstalige versie (CAPS-5 NL) stelt (symptomen van) PTSS vast volgens de DSM-5.

Omschrijving

Doel:

De CAPS-5 NL is een gestructureerd interview dat de aanwezigheid en ernst van een posttraumatische stressstoornis (PTSS) in kaart brengt op basis van de bijbehorende criteria uit de DSM-5. De doelgroep omvat volwassenen en oudere adolescenten met (een vermoeden van) traumagerelateerde klachten, in zowel klinische, onderzoeks- als forensische contexten.

Toepassing:

De CAPS-5 NL wordt afgenomen door getrainde clinici, zoals psychologen of psychiaters. Het interview kan worden gebruikt voor diagnostiek, het monitoren van klachten in de tijd en het evalueren van behandeluitkomsten. Resultaten bieden een systematisch overzicht van symptomen en beperkingen in functioneren. Het interview mag enkel afgenomen worden door gekwalificeerde diagnostici die een formele training hebben ondergaan in het afnemen van het interview en het stellen van een differentiële diagnose. Daarnaast is grondig begrip van de conceptuele basis voor de diagnose PTSS en de bijbehorende symptomen van groot belang.

Wat de test meet:

Van de CAPS-5 NL bestaat een versie voor afgelopen week en een versie voor afgelopen maand. Voor diagnosestelling wordt altijd de versie van afgelopen maand gebruikt. Nadat trauma, zoals omschreven in criterium A, is vastgesteld, kan met een volledige afname een diagnose PTSS gesteld worden die is gebaseerd op alle formele diagnostische criteria en ernstscores voor de 20 afzonderlijke symptomen en de vier symptoomclusters:

• Criterium B: Intrusieve symptomen
• Criterium C: Persisterende vermijding van prikkels
• Criterium D: Negatieve veranderingen in cognities en stemming
• Criterium E: Duidelijke veranderingen in arousal en reactiviteit

Elk van de 20 symptomen wordt beoordeeld op frequentie, intensiteit en ernst, op een vijfpuntsschaal van 0 (“Afwezig”) tot 4 (“Extreem / invaliderend”). Ernstscores voor de symptoomclusters worden berekend door de individuele ernstscores per cluster bij elkaar op te tellen en een CAPS-5 totale ernstscore wordt berekend door de ernstscores voor de vragen 1 tot en met 20 bij elkaar op te tellen.
Daarnaast worden de duur van de stoornis (criterium F) en de mate van lijdensdruk of beperkingen in sociaal of beroepsmatig functioneren (criterium G) vastgesteld. Tot slot is het ook mogelijk om “PTSS met dissociatieve symptomen” vast te kunnen stellen.

Normen:

Er wordt gebruik gemaakt van de DSM-5 criteria voor PTSS om een categoriale diagnose (aanwezig/niet aanwezig) vast te stellen. Op basis van de ernstscores kan daarnaast een dimensionele beoordeling van symptoomernst worden gemaakt.