ADAPT

De Vragenlijst voor adaptief gedrag (ADAPT) brengt adaptieve vaardigheden van volwassenen (16+) in kaart.

Omschrijving

Doel

De ADAPT is een observatielijst om adaptieve vaardigheden bij volwassenen op een systematische manier te beoordelen. Adaptieve vaardigheden zijn praktische en sociale vaardigheden die nodig zijn om zelfstandig te kunnen functioneren in het dagelijks leven, in de maatschappij. De vragenlijst helpt professionals bij het inschatten van het niveau van de zelfredzaamheid, het signaleren van sterke en zwakkere vaardigheden en het bepalen van de ondersteuningsbehoefte. Daarnaast kan de lijst gebruikt worden om veranderingen in het adaptief functioneren in de tijd te volgen, bijvoorbeeld tijdens begeleiding of behandeling.

Toepassing

De ADAPT wordt ingevuld door een informant die de persoon goed kent, zoals een begeleider, familielid of behandelaar. De items beschrijven concreet gedrag dat in de dagelijkse praktijk kan worden waargenomen. Het instrument wordt onder andere gebruikt bij diagnostiek en begeleiding van personen met een (vermoeden van een) verstandelijke beperking, maar kan ook worden ingezet bij andere groepen waarbij inzicht in praktische zelfredzaamheid relevant is, zoals bij autismespectrumstoornissen, niet-aangeboren hersenletsel of neurocognitieve stoornissen. Ook binnen langdurige zorgsettings of de forensische zorg kan de ADAPT helpen om praktische vaardigheden en en participatie in het dagelijks leven in kaart te brengen.

Wat de test meet

De ADAPT bestaat uit 62 items die zijn onderverdeeld in acht vaardigheidsgebieden:

1. Basale zelfzorg, hygiëne en verantwoord eten
2. Huishoudelijke vaardigheden
3. Maatschappelijke vaardigheden
4. Sociale afstemming
5. Toepassen van schoolse vaardigheden
6. Omgaan met geld, post en verzekeringen
7. Dagstructuur en daginvulling
8. Verstandige keuzes maken

Voor elk item wordt de vraag in hoeverre de persoon de betreffende vaardigheid zelfstandig uitvoert, beantwoord op een vijfpuntsschaal lopend van 1= “voert de vaardigheid niet uit, ook niet met hulp” tot en met 5= “voert de vaardigheid geheel zelfstandig uit”. Tevens kan voor elke vraag worden aangegeven of het antwoord op inschatting is en of een vaardigheid wel geacht wordt leerbaar te zijn. Per schaal worden de gegeven scores bij elkaar opgeteld, alsook het aantal keer dat het gegeven antwoord “op inschatting” is. Alle schaalscores samen vormen de totaalscore, waarbij wordt aangegeven bij welk intelligentieniveau deze score past. Wanneer de lijst wordt gebruikt als evaluatie-instrument, kunnen tot slot de meest relevante leerbare vaardigheden genoteerd worden.

Normen

De ADAPT maakt gebruik van referentiegroepen op basis van cognitief niveau in plaats van algemene populatienormen. Deze gegevens zijn verzameld in Nederland bij verschillende klinische en zorgpopulaties. De totaalscore geeft een indicatie van het algemene niveau van adaptieve vaardigheden en de schaalscores bieden inzicht in verschillen tussen specifieke vaardigheidsgebieden, waardoor een profiel van sterke en minder ontwikkelde vaardigheden kan worden opgesteld.